Lachgas en het milieu

Laatst bijgewerkt: oktober 2026 · Leestijd ongeveer 4 minuten · Geschreven en gecontroleerd door het team van Lachgas Holland

Hoe zwaar weegt N2O als broeikasgas?

Distikstofmonoxide is na koolstofdioxide en methaan het belangrijkste broeikasgas dat door mensen wordt uitgestoten. Per kilo is het veel krachtiger dan CO2: het IPCC rekent met een opwarmend effect dat over een periode van honderd jaar ongeveer 265 tot 300 keer zo groot is. Dat komt doordat N2O infrarode straling sterk vasthoudt en doordat het gemiddeld meer dan een eeuw in de atmosfeer blijft voordat het wordt afgebroken. Een kilo die vandaag vrijkomt, werkt dus nog door in de tweede helft van deze eeuw. Wereldwijd is N2O goed voor ongeveer zes procent van het door de mens versterkte broeikaseffect.

N2O doet nog iets wat CO2 en methaan niet doen: hoog in de stratosfeer valt het uiteen in stoffen die de ozonlaag aantasten. Nu de klassieke ozonafbrekende stoffen uit koelkasten en spuitbussen grotendeels zijn uitgefaseerd, is lachgas volgens atmosfeerwetenschappers de belangrijkste overgebleven bedreiging voor de ozonlaag. De concentratie in de lucht stijgt al decennia gestaag en ligt nu ruim boven het niveau van voor de industriële revolutie. Het is dus een gas met een dubbel klimaateffect, ook al komt het in veel kleinere hoeveelheden voor dan CO2.

Waar de uitstoot vandaan komt

Een deel van het N2O in de atmosfeer is natuurlijk: bacteriën in bodems en oceanen zetten stikstofverbindingen om en laten daarbij lachgas vrij. De stijging van de afgelopen eeuw komt echter door menselijk handelen, en veruit de grootste bron is de landbouw. Kunstmest en dierlijke mest brengen veel stikstof in de bodem, en een deel daarvan verlaat de grond weer als N2O. In Nederland, met zijn intensieve veehouderij en akkerbouw, is dat aandeel groot. Daarnaast ontstaat het gas bij industriële processen, zoals de productie van salpeterzuur en bepaalde kunststoffen, bij verbranding in motoren en centrales en bij de zuivering van afvalwater.

• Landbouw. Bemeste bodems, mestopslag en begrazing: wereldwijd en in Nederland de grootste bron.
• Industrie. Productie van salpeterzuur, adipinezuur voor nylon en andere chemische processen.
• Verbranding. Motoren, energiecentrales en het verbranden van biomassa en afval.
• Afvalwater. Rioolwaterzuivering, waar bacteriën stikstof afbreken en deels als N2O afgeven.
• Overig. Medische toepassingen, voedingsindustrie en recreatief gebruik: samen een klein deel van het totaal.

Hoe telt recreatief lachgas mee?

Tegenover de landbouw en de industrie is recreatief gebruik in de nationale cijfers een kleine post. Dat betekent niet dat het niets voorstelt. Elke kilo N2O die wordt ingeademd, verlaat het lichaam weer vrijwel onveranderd en komt in de atmosfeer terecht; het lichaam breekt het gas niet af. Omgerekend staat een enkele kilo lachgas gelijk aan ruwweg 265 tot 300 kilo CO2, en een tank van 2KG dus aan meer dan een halve ton CO2-equivalent. Dat komt in de buurt van wat een gemiddelde benzineauto over een paar duizend kilometer uitstoot. Wie bewust met zijn voetafdruk omgaat, kan dit cijfer niet negeren.

We schrijven dit niet om schuldgevoel aan te praten, maar omdat eerlijke informatie onderdeel is van hoe wij willen werken. Het klimaateffect is, naast de gezondheidsrisico’s en de Opiumwet, een van de redenen waarom lachgas geen alledaags consumentenproduct is. Wie het gebruikt, hoort te weten wat er vrijkomt. Onafhankelijke informatie over de stof en de risico’s vind je bij drugsinfo.nl van het Trimbos-instituut, en de achtergrond van het gas zelf staat in wat is lachgas.

Staal, hulsjes en zwerfafval

Naast het gas zelf is er de verpakking. Lachgaspatronen zijn kleine stalen hulsjes die na gebruik massaal op straat, in parken en in bermen terechtkomen; ze horen bij het meest geziene zwerfafval in Nederlandse steden en belanden in maaimachines, in het riool en in de verbrandingsoven. Een tank is daarentegen één hervulbare cilinder van hoogwaardig staal die na gebruik via de milieustraat wordt ingezameld en als grondstof terugkomt. Dat is een van de redenen dat wij uitsluitend tanks bezorgen, zoals we uitleggen in tank versus patronen. Het staal krijgt een tweede leven, zolang de tank tenminste op de juiste plek terechtkomt.

Onze eigen rol, zonder groene praatjes

Een bezorgservice voor lachgas kan zich niet duurzaam noemen, en dat doen we dan ook niet. Wat we wel kunnen doen, is de schade beperken waar dat in onze invloed ligt. We bezorgen alleen tanks, zodat er geen hulsjes op straat belanden. Elke tank komt verzegeld en gaat na gebruik via de milieustraat terug het recyclingcircuit in; hoe dat werkt, lees je in een lege lachgastank inleveren. Onze bezorgers werken in de eigen regio, zodat de ritten kort blijven, en we delen deze informatie met iedereen die bij ons bestelt.

De grootste bijdrage ligt uiteindelijk bij de gebruiker: minder vaak en minder veel betekent minder gas in de lucht, en een tank die netjes wordt ingeleverd betekent staal dat opnieuw wordt gebruikt. Dat is geen oproep om te kopen, maar een nuchtere constatering over een product dat we leveren aan volwassenen die zelf hun keuzes maken. Vragen over inleveren, bewaren of de milieukant van lachgas kun je altijd via WhatsApp aan ons stellen.